Door Arjan van ‘t Riet

ALLE HUIZEN OP EEN RIJ

Op 22 juni vond in Het Oude Rechthuis van Aarlanderveen de presentatie plaats van het boek ‘ALLE HUIZEN OP EEN RIJ’. Het eerste exemplaar werd  door schrijver Arjan van ’t Riet overhandigd aan wethouder Breeuwsma (Erfgoed). Twintig jaar lang heeft de voormalige archivaris van het Gemeentearchief Alphen aan den Rijn onderzoek gedaan naar de bouw- en bewoningsgeschiedenis van Aarlanderveen. Het boek telt 465 pagina’s en staat vol verhalen over huizen in Aarlanderveen én hun voormalige bewoners.

Wethouder Relus Breeuwsma benadrukte dat het boek van ontzettend grote waarde is, niet alleen voor historici en onderzoekers, maar zeker ook voor inwoners van Aarlanderveen. “Het is een echt naslagwerk én boek voor op tafel in één. Je bladert er af en toe doorheen en leest elke keer weer iets nieuws over je eigen dorp. Meneer Van ’t Riet geeft ons met dit boek meer inzicht is de historie van Aarlanderveen en haar bewoners.” Het boek werd mede mogelijk gemaakt door een bijdrage uit het Erfgoedfonds van de gemeente Alphen aan den Rijn en is verschenen bij de Stichting Rijnlandse Historiën.

Het dorp Aarlanderveen is een zogenaamd lintdorp. De bebouwing bestaat uit twee lange rijen woningen aan de oost- en de westkant van een langgerekte weg die nu is aangeduid met de namen Noordeinde, Dorpsstraat en Zuideinde. Slechts op enkele plaatsen werden de huizen gebouwd aan een zogenaamde ‘laan’, die haaks op de bebouwing stond.

Op de aaneengesloten rijen huiserven bouwden, waarschijnlijk al vanaf de dertiende eeuw, de dorpsbewoners hun huizen. Pas vanaf de zestiende eeuw worden in de belastingregisters de namen van de bewoners vermeld en weer een eeuw later kan aan de hand van akten van schout en schepenen en van notarissen in grote lijnen de geschiedenis van de woningen worden gereconstrueerd.

Dit eerste deel van ‘Alle huizen op een rij’ vertelt de geschiedenis van de huizen aan de Dorpsstraat, aan de hand van archiefstukken, kaarten en foto’s. Het gaat daarbij niet alleen over bouwen en afbreken, kopen en verkopen. Ook de namen van eigenaren en – voor zover bekend – bewoners worden vermeld, veelal met hun werkzaamheden, hun familie, hun wel en wee en onderlinge relaties. 

Kortom, dit eerste deel – Het bestrate dorp –  brengt vier eeuwen geschiedenis van de Aarlanderveense Dorpsstraat tot leven. De auteur, Arjan van ’t Riet, is in 1958 in Aarlanderveen geboren. Hij studeerde geschiedenis aan de Universiteit Leiden en promoveerde daar in 2005 op een onderzoek naar de zeventiende- en achttiende-eeuwse turfwinning in de zogenaamde buitenrijnse ambachten van het Hoogheemraadschap van Rijnland. Hij publiceert regelmatig over de geschiedenis van de regio en werkte als redacteur en auteur mee aan de Canon van de gemeente Alphen aan den Rijn (2024). 

Praktische informatie:

Boektitel: ALLE HUIZEN OP EEN RIJ

De bouw- en bewoningsgeschiedenis van Aarlanderveen
Deel 1 – Het bestrate dorp
ISBN: 978-90-72757-25-8
Formaat: 27×27 cm, gebonden
Omvang: 454 p., met illustraties, full color, register.

Prijs: € 44,50 (excl. eventuele portokosten)

Te koop: het boek is (à contant) verkrijgbaar bij de Historische Vereniging Alphen aan den Rijn, (Van Boetzelaerstraat 48) en bij boekhandel Haasbeek (St. Jorisstraat 13) te Alphen aan den Rijn.
Bestellen kan ook bij de Stichting Rijnlandse Historiën via rijnhist@gmail.com  of bij de auteur avantriet2018@gmail.com  waar ook nadere inlichtingen zijn te verkrijgen.