Tijdens openingstijden
Openingstijden: wo: 14.00 uur - 16.00 uur | za: 11.00 uur - 16.00 uur
Door Ria Vitters
De stoomtrein kwam piepend en sissend tot stilstand op station Alphen-Oudshoorn. Het was dinsdag 1 oktober 1889, een normale doordeweekse dag. Die middag stapten er echter opvallend veel chic geklede dames en heren uit het rijtuig van de 1e klasse. Het gezelschap liep naar hotel-café Toor, een uitspanning dichtbij het station. Ondertussen reden de tilbury’s van de stalhouderij van Toor af en aan om genodigden uit de directe omgeving op te halen. Er zou die avond in de tuin van het café een vuurwerkshow worden gepresenteerd, vervaardigd door de heer J. Loeff te ‘Alfen’…
Eind 19de eeuw was vuurwerk in Nederland nog absoluut geen massale traditie voor de gewone burger. Oud en Nieuw werd destijds gevierd met kerkdiensten, het luiden van klokken en carbid schieten. Vuurwerkshows werden georganiseerd bij speciale gelegenheden, zoals koninklijke jubilea, Koninginnedagen, grote kermissen, harddraverijen, sportevenementen e.d. Alleen de rijkere burgerij begon heel voorzichtig mondjesmaat met kleinschalige vuurwerkshows.
Hotel-café Toor
Cornelis Toor, de eigenaar van het hotel, had in samenspraak met Johannes Loeff deze vuurwerkshow georganiseerd. Johannes wilde meer naamsbekendheid in Alphen krijgen door het geven van een demonstratie. Maar wie was die man uit ‘Alfen’ eigenlijk? En waar vervaardigde hij zijn vuurwerk?
Apotheek Allart
Johannes Loeff had zich op 17 april 1889 ingeschreven bij de gemeente Aarlanderveen als apotheker. Hij was als ‘provisor’ aangesteld bij apotheek Allart, omdat Wilhelmus Cornelis Allart (1857-1927) de zaak had geërfd, maar het vereiste diploma nog niet had. Johannes ging wonen in de Raadhuisstraat vlakbij de apotheek.
Naast zijn werk als apotheker had Loeff een bijzondere bijverdienste. Hij ontwierp en maakte vuurwerk voor vuurwerkshows. Al direct bij binnenkomst in Aarlanderveen diende hij een aanvraag in voor het plaatsen van een werkplaats tot ‘het vullen van en in elkander zetten van kunstvuurwerk’ . Maar hij stuitte op bezwaren van overheden en burgers. Waarschijnlijk wilde hij met een vuurwerkdemonstratie in de tuin van hotel-café Toor aandacht vragen voor zijn kunnen.
Vergunning
Loeff bleef niet bij de pakken neerzitten en vroeg in maart 1890 opnieuw vergunning voor ‘het oprichten van een inrichting voor het vervaardigen en bewaren van vuurwerk’. Dit keer kreeg hij wel toestemming en vestigde zijn vuurwerkfabriek in Aarlanderveen…
Meer weten over Johannes Loeff, de locatie van zijn vuurwerkfabriek en zijn spectaculaire vuurwerkshows?
Lees dan het uitgebreide artikel in de nieuwe Viersprong, nr. 169 van nov/dec 2026.
Losse nummers van de Viersprong zijn verkrijgbaar in de Vergulde Wagen, maar als u lid wordt van de vereniging, ontvangt u de vier kwartaalbladen gratis. Kijk op de site van de Historische Vereniging voor meer informatie.